لجاجت در کودکان و روش های پیشگیری از آن

لجاجت در کودکان و روش های پیشگیری از آن

یکی از رایج ترین مشکلات کودکان لجاجت است.بطوری که در ۱۶ الی ۲۲ درصد کودکان دبستانی این مساله گزارش می شود و از نظر رابطه با سن و جنسیت، این اختلال قبل از بلوغ در پسرها شایع تر و پس از آن، این نسبت ها برابر می شود.

علایم:

شاید ویژگی اصلی این اختلال، نافرمانی، منفی بافی و مخالفت با دیگران به خصوص در برابر والدین و مربیان است.کودک پیوسته درخواستها و فرمانهای والدین را نادیده می گیرد.علایم دیگری که بر مشکل لج کردن کودک ثانویه هستند مشاهده می شود که عبارتند از: پایین بودن اعتماد بنفس، تحمل کم برای ناکامی،خلق افسرده و حمله های کج خلقی.

علل:

والدین کودکان لجباز اکثرا دارای این ویژگی ها هستند: بیشتر فرمان می دهند، بیشتر می پرسند و بیشتر به کودکان اهانت می کنند، فرمان های این والدین بیشتر منفی است و به صورت خشم یا اهانت و توام با نق نق صادر می شود.میان این رفتارهای والدین با رفتار ناخوشایند لج کردن کودک ارتباط معناداری وجود دارد.

معمولا والدین این کودکان با یکدیگر اختلاف نظرهای شدیدی دارند و دایما در حال مجادله با یکدیگرند و اغلب احساسات خود را نیز عملا بروز می دهند.کودک از طریق یادگیری مشاهده ای ،لج بازی را از والدین خود می آموزد.

گاه نیز چون کودک با لج بازی به خواسته های خود رسیده است این رفتار را ادامه می دهد.در برخی موارد نیز لجاجت کودک بیشتر مواقع بخاطر حسادت کودک دیده می شود.

معمولا ناکامی نیز می تواند علت لج بازی باشد و باید تلاش شود کودک کمتر ناکامی را تجربه کند.به عنوان مثال کودک دارد بازی می کند و مادر می خواهد غذایش را بخورد یا با مادر به مهمانی برود،در این موقعیت لج بازی واکنش کودک به محیطی است که در آن قرار دارد.بهتر است از پیش به کودک خبر بدهید که رفته رفته خودش را برای غذا خوردن یا رفتن به مهمانی آماده کند.

در سنین نوجوانی نیز ممکن است لج کردن به عنوان تظاهری از نیاز به گسستن از والدین و برقراری هویتی مستقل مشاهده شود.

درمان:

 

در درمان هدف این نیست که کودکی را تربیت کرده یا درمان بکنیم که آرام چون بره باشد و از همه دستورات والدین اطاعت بی چون و چرا نماید.در حقیقت هدف این است رفتارهای نابسامان و افراطی کودک کنترل شود.

– دادن پاداش و امتیاز موقع ارایه رفتار مناسب، لج بازی در کودکان را کاهش می دهد.

– نادیده گرفتن و عدم توجه اطرافیان به لج بازی کودک این رفتار را در وی کاهش می دهد.

– حذف امتیاز و پاداش ها بدنبال لج بازی کودک و محروم کردن کودک بخاطر لج بازی شیوه خوبی است، اما هیچ وقت از تنبیه نباید برای حذف لجبازی استفاده کرد.

– می توان از اصل بازداری استفاده کرد.یعنی کودک الگویی را مشاهده می کند که بخاطر لج بازی تنبیه می شود.با مشاهده این مدل، احتمال انجام آن رفتار لج بازانه از سوی مشاهده گر کاهش می یابد.

– پذیرش کودک و استفاده والدین و مربیان از کلمات مثبت و پاداشهای شفاهی اثربخشی خوبی در درمان لجاجت کودک دارد.از تحسین و ستایش تلقینی می توان استفاده کرد ،یعنی هر وقت کودک از رفتاری که با لجاجت مغایرت دارد استفاده کرد وی را تحسین می کنیم و پاداش می دهیم.

– برای درمان لجاجت کودک باید منازعه بین غرایز کودک و انتظارات والدین را خوب شناخت و در جهت رفع آن اقدام کرد.

– زمانی که کودک نیاز به استقلال دارد ایجاد محدودیت توسط والدین باعث تندخویی کودک می شود و نباید از کودک بیش از توانایی آن ها انتظار داشت.

– هرگز نباید به کودکان  بخاطر توقف لج بازی رشوه داد.

– والدین باید نمونه خوبی باشند، یعنی خودشان هیچ وقت لج بازی نکنند.پس به کودک خود نشان دهید که می توانید مشکلات یا ناکامی ها و موقعیت های ناکام کننده را براحتی دستکاری کنید.

– ارتباط با کودک بهتر است برپایه احترام به استقلال وی برقرار گردد.

بدیهی است رعایت نکات فوق و در صورت عدم کنترل مساله توسط والدین، استفاده از راهنمایی مشاوران و متخصصان تربیتی می تواند کارساز باشد.

منبع: اختلالات رفتاری کودکان و نوجوانان: دکتر محمد نریمانی.انتشارات نیک آموز

 

مرکز مشاوره دانش

۰۴۱۳۳۳۵۴۳۴۸


!همین الان وقت مشاوره بگیرید

با ما در ارتباط باشید

آدرس : تبریز، چهارراه آبرسان، برج سفید دو (SMP)، طبقه 5، واحد D5

تلفن : 33354348 - 041

همراه : 09148776881

کانال تلگرام : @daneshtabriz

ایمیل : info@daneshtabriz.ir

ما را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید