روشهای کاهش بدرفتاری جسمی و جنسی با کودکان
تنبیه بدنی شدید یا سوء استفاده جسمی و جنسی از جمله استرسهای بسیار شدیدی است که در زندگی تعدادی از کودکان پیش میآید.
شدت این استرسها آنچنان است که میتواند سبب بعضی اختلالهای روانی نظیر، افسردگی و انواع اضطراب مانند هراس و اختلال استرس پس از آسیب میشود.
گاهی وجود فشارهای روانی در خانواده مثل درآمد پایین، بیکاری پدر، تعداد زیاد فرزندان خانواده و مشکلات بین پدر و مادر و در مواردی میزان بالای پرخاشگری، تحریک پذیری و اضطراب در والدین میتواند منجر به بدرفتاری با کودکان شود.
بدیهی است بهبود روابط بین پدر و مادر و افزایش تعامل مثبت بین والدین و کودکانشان میتواند هم در پیشگیری و هم در کاهش دادن این استرس تاثیر داشته باشد.
به علاوه والدین میتوانند از روشهای زیر برای کاهش ناراحتی کودک خود استفاده کنند.
۱به کودکانتان در جهت افزایش مهارتهای ارتباط اجتماعی و اعتماد به نفس کمک کنید. کودکانی که اعتماد به نفس پایینی دارند بیشتر مورد اذیت و آزار دیگران قرار میگیرند که در بحث پیش، روشهای افزایش اعتماد به نفس کودکان توضیح داده شد.
۲با همسرتان در مورد تربیت کودکان توافق داشته باشید. وقتی بین والدین در چگونگی تربیت کودکان توافق نباشد، احتمال دارد که کودک به عنوان ضعیفترین عضو نظام خانواده، مورد بدرفتاری و تنبیه بدنی شدید قرار گیرد.
۳ اگر احساس میکنید به دلیل عصبانیت یا پرخاشگری خودتان متوسل به تنبیه بدنه کودک میشوید، بهترین اقدام این است که قبل از تنبیه، آن موقعیت یا مکان را موقتاً ترک کنید تا تدریجا عصبانیت شما کاهش یابد.
چنانچه والدین به علت افسردگی، اضطراب یا هر عامل روانی دیگر فرزندشان را به شدت تنبیه بدنی میکنند، بهتر است با یک مشاور یا روانشناس یا روانپزشک مشورت کنند.
۴ به کودکتان در کاهش دادن احساس گناه ناشی از سوء استفاده جنسی کمک کنید. کودکان نیاز دارند این موضوع را بدانند و باور کنند که در صورت وقوع سوء استفاده جنسی مسئول نیستند. گاهی والدین نیز احساس گناه میکنند که لازم است بدانند مادران زیادی با این مشکل روبرو هستند. در این مورد گروه درمانی یا صحبت کردن در جمع مادرانی که این مشکل را دارند میتواند کمک کننده باشد.
۵ دادن اطلاعات درست در مورد اندامهای جنسی و رشد آنها به کودکان میتواند در پیشگیری از سوء استفاده جنسی و کاهش دادن مشکلات ناشی از آن موثر باشد. این موضوع از این جهت مهم است که بسیاری از این کودکان نیازمند اطلاعات دقیق و درست هستند تا بتوانند روابط جنسی متعادلی را در آینده داشته باشند. زیرا در بعضی موارد کسانی که مورد سوء استفاده جنسی قرار گرفتند از ازدواج و رابطه جنسی به صورت قانونی و شرعی اجتناب میکنند و احساس نفرت دارند.
۶ اوقاتی را برای بازی کردن با کودکان اختصاص دهید. کودکان معمولاً افکار امیال احساسات و هیجاناتشان را از طریق بازی نشان میدهند و تخلیه هیجانی که از این طریق صورت میگیرد باعث کاهش احساسات ناخوشایند ناشی از سوء استفاده در کودکان مبتلا به این مشکل میشود.
۷ خواندن داستانهایی برای کودکان در مورد بدرفتاری جنسی نیز برای بچه ها مفید است زیر آنان متوجه میشوند که این رویدادها و احساسات تنها مربوط به آنها نیست. به علاوه از این طریق روشهای مقابله و کنترل این مشکل را یاد میگیرند و حساسیت یا اضطراب آنان نسبت به این موضوع کاهش مییابد.
۸ استفاده از هنر و بازی به ویژه در مورد کودکان خردسال و بازی با عروسک نیز در کاهش ناراحتیهای ناشی از بدرفتاری موثر است. کودکان بدین طریق داستان مورد سوء استفاده قرار گرفتن خود را مثلاً از طریق نقاشیهاشان بیان میکنند که باعث تخلیه هیجانی میشود.
ادامه دارد……
مرکز مشاوره دانش
دکتر صالح قلیپور
منبع: چگونه استرس کودک خود را کاهش دهیم. نویسنده دکتر موسی کافی انتشارات سمام چاپ دوم